کتاب **«تعزیه و تعزیهخوانی»** اثر **صادق همایونی** از مهمترین پژوهشهای میدانی در زمینه تعزیه و آیینهای سوگواری محرم در ایران است. همایونی در این کتاب به بررسی تاریخی، اجتماعی و فرهنگی تعزیه میپردازد و با نگاهی مردمشناسانه، عناصر مختلف این هنر آیینی، از جمله نقش تعزیهخوانان، ساختار نمایشی، اشعار و موسیقی آن را تحلیل میکند. این اثر نهتنها به عنوان منبعی ارزشمند برای پژوهشگران هنرهای نمایشی و آیینی شناخته میشود، بلکه به دلیل ثبت دقیق جزئیات و خاطرات تعزیهخوانان قدیمی، سندی مهم در حفظ میراث فرهنگی ایران محسوب میگردد. همایونی با سبکی روان و مستند، خواننده را با دنیای پراحساس و نمادین تعزیه آشنا میسازد.
